Nhằm đánh giá năng lực của xét nghiệm viên sốt rét (XNVSR) tuyến trung ương, Văn phòng Đại diện Tổ chức Y tế thế giới (WHO) tại Việt Nam đã tổ chức Khoá Đánh giá Năng lực Xét nghiệm viên Sốt rét (External Competency Assessment for Malaria Microscope_ECAMM) cho các cán bộ của 3 Viện Sốt rét‐KST‐CT tại thành phố Quy Nhơn từ ngày 05‐09/9/2022.
Nhằm đánh giá năng lực của xét nghiệm viên sốt rét (XNVSR) tuyến trung ương, Văn phòng Đại diện Tổ chức Y tế thế giới (WHO) tại Việt Nam đã tổ chức Khoá Đánh giá Năng lực Xét nghiệm viên Sốt rét (External Competency Assessment for Malaria Microscope_ECAMM) cho các cán bộ của 3 Viện Sốt rét‐KST‐CT tại thành phố Quy Nhơn từ ngày 05‐09/9/2022.
Về dự buổi lễ khai mạc Khoá Đánh giá có PGS.TS. Hồ Văn Hoàng‐Viện trưởng Viện Sốt rét‐KST‐CT Quy Nhơn, TS. Nguyễn Quý Anh, Phó Trưởng khoa Dịch tễ, Viện Sốt rét‐KST‐CT Trung ương, bà Phạm Liên Đài, cán bộ Văn phòng WHO Việt Nam.Khóa đánh giá do chuyên gia về đảm bảo chất lượng xét nghiệm kính hiển vi (KHV) của WHO ‐ bà Bina Srivastavahướng dẫn, 12 cán bộ làm công tác xét nghiệm KSTSR của 3 Viện Sốt rét‐KST‐CT được đề cử tham dự Khoá Đánh giá này.
Phát biểu khai mạc, PGS.TS. Hồ Văn Hoàng ‐ Viện trưởng Viện Sốt rét‐KST‐CT Quy Nhơn nhấn mạnhtầm quan trọng của việc đánh giá năng lực xét nghiệm SRtrong chẩn đoán KSTSR. Viện trưởng cho biết phát hiện KSTSR bằng KHV hiện nay vẫn là phương pháp chẩn đoán bệnh sốt rét (SR)trên thế giới và được WHO coi là chuẩn vàng trong việc xác định KSTSR. Kỹ năng của XNVSR rất quan trọng trong chương trình SR, bao gồm cả chẩn đoán bệnh cũng như thực hiện công tác đào tạo, kiểm tra, giám sát hoạt động của các điểm kính hiển vi trên toàn quốc. Chính vì vậy cần có một chương trình đánh giá đạt chuẩn cao cho XNVSR để có thể đảm bảo được chất lượng chẩn đoán SR.
Qua 5 ngày học tập, đánh giá, các XNV phải thực hiện soi phát hiện các loàiKSTSR và đếm mật độ KSTSR với tổng số 56 lam thuộc các loàiPlasmodium falciparum, Plasmodium vivax, Plasmodium malariae, Plasmodium ovale và một số lam phối hợp. Số lam mẫu này được lấy từ ngân hàng lam của Tổ chức Y tế thế giới (WHO slide bank).
Các buổi ôn tập lý thuyết cũng được xen kẽ nhằm giúp XNV củng cố kiến thứcvề xét nghiệm chẩn đoán SR, bao gồm các nội dung như Chu kỳ KSTSR; Tế bào máu và hình thể giả; Xác định mật độ KSTSR theo phương pháp WHO khuyến cáo; Sử dụng và bảo quản kính hiển vi; Chương trình kiểm soát và đảm bảo chất lượng XNKHV, Chẩn đoán SR hiện tại và tương lai.
Trước mỗi đợt kiểm tra soi lam (9‐10 lam), cán bộ hướng dẫn sẽ nhận xét các kết quả soi lam của ngày hôm trước, tìm ra các yếu tố chínhnhằm xác định đúng loàivà mật độ KSTSR, và rút kinh nghiệm cho buổi kiểm tra sau. Thông qua kết quả kiểm tra, các xét nghiệm viên được đánh giá năng lực và được chứng nhận đạt các cấp độ năng lực tương ứng.
Bảng 1. Các cấp độ năng lực xét nghiệm viên sốt rét của WHO
| Cấp độ năng lực | Phát hiện KSTSR | Xác định loài KSTSR | Đếm KSTSR (nằm trong ± 25 % số lượng thật) |
| Cấp 1 | ³ 90% | ³ 90% | ³ 50% |
| Cấp 2 | ³ 80% | ³ 80% | ³ 40% |
| Cấp 3 | ³ 70% | ³ 70% | ³ 30% |
| Cấp 4 | < 70% | < 70% | < 30% |
Kết quả đánh giá, có 10 xét nghiệm viên được cấp chứng chỉ cấp 1 (level 1), 1 học viên nhận chứng chỉ cấp 2 (level 2) và 1 học viên nhận chứng chỉ cấp 3 (level 3). Đây là các chứng chỉ được WHO công nhận đối với trình độ, năng lực của XNVSR. Chứng chỉ được cấp có hiệu lực trong vòng 3 năm tính từ ngày cấp.
Công tác đánh giá được thực hiện nghiêm ngặt, tôn trọng các quy định về trung thực và đạo đức. Thông qua Khóa Đánh giá ECAMM, các xét nghiệm viên được đã được củng cố lại kiến thức và kĩ năng cần thiết, nâng cao độ chuẩn xác, độ chính xác, độ nhạy và độ đặc hiệu trong xét nghiệm KHV chẩn đoán SR, phục vụ công tác chẩn đoán, điều trị SR cũng như trong các thử nghiệm hiệu lực điều trị thuốc SR và nghiên cứu SR kháng thuốc khác, góp phần vào lộ trình loại trừ SR tại Việt Nam vào năm 2030.
cùng các cán bộ tham gia Khoá Đánh giá ECAMM
Một số hình ảnh tại buổi bế mạc Khóa Đánh giá năng lực xét nghiệm viên sốt rét (ECAMM):
Tác giả: PGS.TS. Hồ Văn Hoàng, An Khang
