Chào mừng bạn đến với website Viện Sốt rét-KST-CT Quy Nhơn

  DANH MỤC

  Liên kết website

  Bản đồ

  Thống kế truy cập

Đang online: 2
Hôm nay: [wpstatistics stat=visits time=today]
Hôm qua: [wpstatistics stat=visits time=yesterday]
Tuần này: [wpstatistics stat=visits time=week]
7 ngày trước: [wpstatistics stat=visits time=-7]
Tháng này: [wpstatistics stat=visits time=month]
30 ngày trước: [wpstatistics stat=visits time=-30]

Người dân tộc thiểu số Lự

Người dân tộc thểu số Lự còn gọi là người Lữ, người Nhuồn, người Duồn. Đây là một dân tộc ít người sinh sống trong khu vực Thái Lan, Lào, Việt Nam và Trung Quốc.Tiếng nói chính thức của họ là tiếng Lự thuộc nhóm ngôn ngữ Tày‐Thái. Tuy nhiên tại các quốc gia họ sinh sống, người dân tộc Lự có thể sử dụng các ngôn ngữ chính thức tại mỗi quốc gia.

Người dân tộc thểu số Lự còn gọi là người Lữ, người Nhuồn, người Duồn. Đây là một dân tộc ít người sinh sống trong khu vực Thái Lan, Lào, Việt Nam và Trung Quốc.Tiếng nói chính thức của họ là tiếng Lự thuộc nhóm ngôn ngữ Tày‐Thái. Tuy nhiên tại các quốc gia họ sinh sống, người dân tộc Lự có thể sử dụng các ngôn ngữ chính thức tại mỗi quốc gia.

Dân số và địa bàn cư trú

Tại Lào theo ước tính của Ethnologue, có khoảng 134.100 người Lự (Ethnologue năm 2000) sinh sống tại các tỉnh Phóngali, Luang Namtha, Bokeo, Oudomxai, Xaignabouli, Luang Prabang.

Tại Thái Lan theo ước tính của Ethnologue, có khoảng 83.000 người dân tộc Lự (theo ước tính năm 2001 của Johnstone và Mandryk) sinh sống tại các tỉnh Chiang Rai, Phayao, Lamphun, Nan và miền Bắc Thái Lan.

Tại Việt Nam, dân tộc Lự là một dân tộc thiểu số được công nhận. Dân số theo điều tra năm 1999 có khoảng 4.964 người, cư trú chủ yếu tập trung ở hai huyện Phong Thổ, Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu và một lượng đáng kể di cư vào tỉnh Lâm Đồng. Tuy nhiên, theo ước tính năm 2003 của Ủy ban Dân tộc Việt Nam, dân tộc này có dân số 5.553 người. Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người dân tộc Lự ở Việt Nam có dân số 5.601 người, cư trú tại 21 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Phần lớn người Lự cư trú tập trung tại tỉnh Lai Châu 5.487 người, chiếm tỷ lệ 98,0% tổng số người Lự tại Việt Nam, tỉnh Thái Nguyên 75 người, các tỉnh còn lại có không quá 10 người.

Tại Trung Quốc, dân tộc Lự được coi là một phần của dân tộc Thái.

Về đặc điểm kinh tế

Người Lự có truyền thống làm ruộng từ lâu đời. Họ biết dùng cày, bừa, đào mương dẫn nước, gieo mạ, cấy lúa, nhưng lại không làm cỏ, bón phân. Họ còn làm thêm nương rẫy để trồng lúa, ngô, khoai, sắn, lạc, bông, chàm và nhà nào cũng có vườn cạnh nhà. Người Lự có tập quán ăn cơm nếp là chính, thích ăn ớt, ưa uống nước chè và đàn ông thường hút thuốc lào. Trong các nghề phụ của người Lự thì nghề dệt phát triển nhất. Mỗi gia đình người Lự thường có vài ba khung cửi. Tài nghệ dệt, may, thuê đều khá cao, từ chiếc quần của đàn ông cho đến váy, áo, khăn của phụ nữ thường có hoa văn trang trí rực rỡ trên nền vải nhuộm chàm, nhất là trang phục ngày lễ hội càng được trang trí nhiều và đẹp hơn.

Về hôn nhân gia đình, ma chay, văn hóa và nhà cửa

Con trai, con gái người dân tộc Lự được tìm hiểu nhau tự do rồi xin ý kiến cha mẹ để kết hôn nhưng họ phải nhờ thầy số xem tuổi trước, nếu hợp tuổi mới lấy nhau. Con trai phải về nhà vợ ở rể vài ba năm rồi ra ở riêng. Con lấy họ theo cha, tên con trai có chữ đệm Bạ, tên con gái có chữ đệm Yý. Người dân tộc thiểu số Lự sống tình nghĩa, thủy chung. Vợ chồng rất ít ly dị nhau, nếu trai bỏ vợ, gái bỏ chồng đều bị phạt nặng theo tập tục.

Tục lệ ma chaycủa người dân tộc Lự làsau khi chôn cất người chết một thời gian, tang gia làm một mái nhà táng giấy có trang trí đẹp rồi bỏ vải, đệm, gối, thóc, tiền vào đó để làm lễ đưa linh hồn người chết vào chùa.

Về văn hóa, người dân tộc Lự thường hay hát dân ca “khăp”, yêu thích vốn truyện cổ, thơ ca, tục ngữ, các loại sáo, nhị, trống…

Về nhà cửa, người dân tộc Lự thường ở nhà sàn, hai mái, mái phía sau ngắn, còn mái phía trước kéo dài xuống che cho cả hàng hiên và cầu thang. Cửa ra vào ở hướng Tây Bắc. Trong nhà có hai bếp, một bếp để nấu ăn và một bếp để đun nước tiếp khách.

Tác giả: TTƯT.BS. Nguyễn Võ Hinh
Chia sẻ:

Tin cùng chuyên mục

Tổ chức HPA đồng hành với cuộc chiến chống sốt rét ở một xã vùng biên

Nằm ở phía Nam của huyện, cách thị trấn Khe Sanh khoảng 40km, có đường biên giới tiếp giáp với nước bạn Lào với 3 thôn và dân số hơn…

Hội thi truyền thông phòng chống sốt rét cùng với tổ chức HPA Việt Nam

Trong thời gian qua, bên cạnh sự đầu tư nguồn lực to lớn của Đảng và Nhà nước và sự chỉ đạo quyết liệt của ngành y tế phối hợp…

Những khó khăn, thách thức và giải pháp phòng chống sốt rét ở một xã vùng biên giới

Phải mất gần 4 giờ đồng hồ bằng xe máy từ Đông Hà chúng tôi mới đến được xã A Dơi ‐ một xã nằm ở vùng biên giới, phía…

Ghi nhận thành quả phòng chống sốt rét từ một xã vùng sâu

Xy là một xã nằm ở phía Tây của huyện, cách Trung tâm huyện lỵ khoảng 50 km, phần lớn là đồng bào dân tộc thiểu số, có cuộc sống…

Giải pháp hướng tới lộ trình loại trừ sốt rét tại Hướng Hóa

Hướng Hóa vẫn là vùng sốt rét lưu hành từ vừa đến nặng với dân số gần 90.000 người, trong đó gần ½ dân số là đồng bào dân tộc…

Một số điều cần biết về túi y tế của nhóm y tế thôn bản và cơ sở vật chất của một trạm y tế xã

Châu Thành Ph., 31 tuổi, TT Eakar, Đăk Lăk, 0913….: Kính thưa các bác sỹ cho em hỏi trong túi y tế của nhóm y tế thôn bản thường chứa…

Vùng đồng bào dân tộc thiểu số gắn liền với đói nghèo và dịch bệnh

Nước ta có 54 dân tộc anh em cùng chung sống, ngoại trừ Kinh là dân tộc đa số chiếm 85% dân số cả nước, còn lại là dân tộc…

Hơn 54.000 tỷ đồng phát triển vùng dân tộc, miền núi

Mặc dù trong điều kiện ngân sách nhà nước khó khăn, song trong giai đoạn 2006 ‐ 2012, chính phủ đã bố trí nguồn cho các chương trình, chính sách…

Ðừng đánh mất “hồn’’ của nhà Rông

Tây Nguyên là mảnh đất tươi đẹp, nơi sinh sống của các dân tộc Ê đê, Zarai; Bahnar, Xê Ðăng, Giẻ Triêng, Brâu,… Ðây là một vùng đất mang đậm…

Tây Nguyên đua nhau bỏ học, “bắt chồng”

Hiện nay, một số địa phương ở Tây Nguyên nói chung, tỉnh Gia Lai, Kon Tum nói riêng, tình trạng một số học sinh dân tộc thiểu số bỏ học,…