Đẩy nhanh cuộc chiến chống lại bệnh sốt rét vì một thế giới công bằng hơn
Trong những năm gần đây, các tiến bộ trong việc giảm gánh nặng bệnh sốt rét đã bị đình trệ. Bệnh sốt rét không chỉ tiếp tục gây nguy hiểm trực tiếp đến sức khỏe và thiệt hại về tính mạng mà còn kéo dài một vòng luẩn quẩn của sự bất bình đẳng. Những người sống trong những hoàn cảnh dễ bị tổn thương nhất bao gồm phụ nữ mang thai, trẻ sơ sinh, trẻ em dưới 5 tuổi, người tị nạn, người di cư, người di tản trong nước và người dân tộc bản địa tiếp tục bị ảnh hưởng nhiều hơn.
Khu vực Châu Phi của WHO phải gánh chịu gánh nặng bệnh tật nặng nề nhất ‐ chiếm 94% và 95% số ca mắc và tử vong do sốt rét vào năm 2022. Người dân nông thôn ở khu vực châu Phi sống trong hoàn cảnh nghèo đói và ít được tiếp cận với giáo dục là những người bị ảnh hưởng nặng nề nhất. Theo quỹ đạo hiện tại, các mốc quan trọng vào năm 2025 trong chiến lược sốt rét toàn cầu của WHO nhằm giảm số ca sốt rét và tử vong sẽ bị bỏ lỡ.
Tại sao phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ và các nhóm khác ở hoàn cảnh dễ bị tổn thương không được tiếp cận các dịch vụ sốt rét mà họ cần? Vào Ngày Sốt rét Thế giới năm 2024, WHO cùng với Đối tác RBM nhằm chấm dứt bệnh sốt rét và các đối tác khácnêu bật các rào cản đối với công bằng y tế, bình đẳng giới và nhân quyền trong các ứng phó với bệnh sốt rét trên toàn thế giới‐cũng như các biện pháp cụ thể để vượt qua chúng.
Đạt được tầm nhìn về một thế giới không có bệnh sốt rét
Mọi người đều có quyền tiếp cận các dịch vụ chất lượng, kịp thời và giá cả phải chăng để ngăn ngừa, phát hiện và điều trị bệnh sốt rét, tuy nhiên đây không phải là thực tế cho tất cả mọi người.
Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ tiếp tục phải chịu tỷ lệ tử vong cao nhất vào năm 2022, ước tính có khoảng 4 trong số 5 ca tử vong liên quan đến sốt rét ở khu vực Châu Phi là trẻ em dưới 5 tuổi. Sự bất bình đẳng trong tiếp cận giáo dục và nguồn lực tài chính càng làm nguy cơ trở nên trầm trọng hơn: trẻ em dưới 5 tuổi sống trong các hộ gia đình nghèo nhất ở khu vực cận Saharachâu Phi có nguy cơ mắc bệnh sốt rét cao gấp 5 lần so với trẻ em đến từ các hộ gia đình giàu có nhất.
Mang thai làm giảm khả năng miễn dịch của người phụ nữ với bệnh sốt rét, khiến họ dễ bị mắc bệnh hơn và làm tăng nguy cơ mắc bệnh nặng và tử vong. Bất bình đẳng giới, phân biệt đối xử và các chuẩn mực giới có hại làm tăng nguy cơ mắc bệnh. Nếu không được điều trị, bệnh sốt rét trong thai kỳ có thể gây thiếu máu nặng, tử vong ở bà mẹ, thai chết lưu, sinh non và trẻ sơ sinh nhẹ cân.
Người tị nạn, người di cư, người di tản trong nước và người dân bản địa cũng có nguy cơ mắc bệnh sốt rét cao hơn vì họ thường bị loại khỏi các nỗ lực phòng chống dịch bệnh và có thể gặp phải các điều kiện bất lợi khi bệnh sốt rét phát triển mạnh.
Biến đổi khí hậu và các tình huống khẩn cấp về nhân đạo, bao gồm thiên tai và xung đột ở các quốc gia lưu hành bệnh sốt rét, đang khiến người dân phải di tản khiến họ dễ mắc bệnh. Nhóm này và các nhóm có nguy cơ khác tiếp tục bị loại khỏi các dịch vụ họ cần để ngăn ngừa, phát hiện và điều trị bệnh sốt rét, cản trở tiến trình đạt được tầm nhìn về một thế giới không có bệnh sốt rét.
Nhân Ngày Sốt rét Thế giới 2024, chúng ta hãy “Đẩy nhanh cuộc chiến chống sốt rét vì một thế giới công bằng hơn” thông qua:
§Chấm dứt sự phân biệt đối xử và kỳ thị
§Thu hút cộng đồng tham gia vào việc ra quyết định về sức khỏe
§Đưa dịch vụ chăm sóc sức khỏe đến gần nơi người dân sinh sống và làm việc thông qua chăm sóc sức khỏe ban đầu
§Giải quyết các yếu tố làm tăng nguy cơ sốt rét
§Đưa các biện pháp can thiệp phòng chống sốt rét vào bao phủ y tế toàn dân.
