Chào mừng bạn đến với website Viện Sốt rét-KST-CT Quy Nhơn

  DANH MỤC

  Liên kết website

  Bản đồ

  Thống kế truy cập

Đang online: 2
Hôm nay: [wpstatistics stat=visits time=today]
Hôm qua: [wpstatistics stat=visits time=yesterday]
Tuần này: [wpstatistics stat=visits time=week]
7 ngày trước: [wpstatistics stat=visits time=-7]
Tháng này: [wpstatistics stat=visits time=month]
30 ngày trước: [wpstatistics stat=visits time=-30]

Đặc điểm người dân tộc Ơ Đu

Người dân tộc Ơ Đu là một trong những dân tộc thiểu số ít người nhất của Việt Nam và Lào. Ơ Đu theo tiếng dân tộc Thái có nghĩa là “thương lắm”. Dân tộc Ơ Đu còn có tên gọi khác là Tày Hạt, có nghĩa là “người đói rách”.

Người dân tộc Ơ Đu là một trong những dân tộc thiểu số ít người nhất của Việt Nam và Lào. Ơ Đu theo tiếng dân tộc Thái có nghĩa là “thương lắm”. Dân tộc Ơ Đu còn có tên gọi khác là Tày Hạt, có nghĩa là “người đói rách”.

Dân số và địa bàn cư trú

Tại Việt Nam, người dân tộc Ơ Đu cư trú tại huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An.Theo thống kê dân số vào tháng 4 năm 1999, người dân tộc Ơ Đu có 301 người. Theo ước tính của Ủy ban Dân tộc Việt Nam, dân tộc Ơ Đu có dân số vào thời điểm năm 2003 khoảng 370 người.

Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người dân tộc Ơ Đu ở Việt Nam có dân số 376 người, có mặt tại 11 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người dân tộc thiểu số Ơ Đu cư trú tập trung tại các tỉnh Nghệ An 340 người, chiếm tỷ lệ 90,4 % tổng số người Ơ Đu tại Việt Nam, Thành phố Hồ Chí Minh 12 người, Hà Nội 7 người, tỉnh Lâm Đồng 4 người, tỉnh Đồng Nai 4 người…

Tại Lào theo ước tính của Ethnologue, dân tộc Ơ Đu có khoảng 194 người sống ở tại tỉnh Xiêng Khoảng.

Về đặc điểm lịch sử

Xưa kia người dân tộc thiểu số Ơ Đu cư trú dọc suốt hai bên bờ sông Nậm Mộ, Nậm Nơn, nhưng do nhiều biến cố lịch sử, họ phải di dời đi nơi khác hoặc ở lẫn vào các dân tộc khác. Hiện nay người dân tộc thiểu số Ơ Đu sống rải rác trong nhiều bản ở vùng sâu, vùng xa thuộc huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An. Họ sống tập trung chủ yếu ở hai bản Kim Hòa, Xốp Pột thuộc xã Kim Đa và một số cư trú lẻ tẻ ở các bản của các xã kế cận thuộc huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An.

Về đặc điểm ngôn ngữ và văn hóa

Tiếng người dân tộc Ơ Đu thuộc ngữ chi Khơ Mú của ngữ tộc Môn‐Khmer nhưng hiện nay người Ơ Đu chỉ còn giữ được ý thức tự giác về tộc người, còn ngôn ngữ thì hầu như đã mất, chỉ còn khoảng một vài người biết tiếng mẹ đẻ. Họ sử dụng thông thạo tiếng dân tộc Thái và tiếng dân tộc Khơ Mú hoặc biết thêm tiếng dân tộc Kinh. Bản sắc văn hóa của người Ơ Đu mờ nhạt vì chịu ảnh hưởng của người dân tộc Thái và người dân tộc Khơ Mú. Trong lần tổng điều tra dân số toàn quốc năm 1989, nhiều người Ơ Đu tự khai là người Thái hay người Khơ Mú.

Trang phục người dân tộc Ơ Đu không có đặc tính tộc người Ơ Đu mà chịu ảnh hưởng khá mạnh mẽ của cư dân người dân tộc Việt‐Mường và Thái.

Người dân tộc Ơ Đu có lịch tính năm riêng, tiếng sấm đầu xuân cũng là thời điểm bắt đầu năm mới.

Họ quan niệm rằng con người có hồn, khi chết, hồn biến thành ma, ma nhà chi phối mọi hoạt động của người sống ở trong nhà.

Cho đến nay, chỉ có 1 người dân tộc thiểu số Ơ Đu tốt nghiệp đại học từ năm 1981, đó là anh Lô Kim Trọng ở bản Kim Hòa, xã Kim Đa, huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An, làm Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Kim Đa từ năm 1999.

Về đặc điểm kinh tế

Người dân tộc thiểu số Ơ Đu sinh sống bằng nghề làm nương rẫy. Lúa là nguồn lương thực chính, ngô, sắn, kê là lương thực phụ. Việc hái lượm và săn bắn vẫn chiếm vị trí quan trọng trong đời sống kinh tế của họ. Người dân tộc Ơ Đu nuôi bò với số lượng không đáng kể nhằm lấy sức kéo. Gà, lợn nuôi thường để sử dụng vào mục đích nghi lễ, cúng bái và cải thiện bữa ăn, nhất là dịp có khách.

Nghề phụ gia đình hầu như chỉ có đan lát đồ gia dụng, gần đây đã có một số gia đình có khung dệt vải.

Về đặc điểm hôn nhân gia đình và nhà cửa

Người dân tộc thiểu số Ơ Đu sống trong gia đình nhỏ. Việc hôn nhân có tục lệ ở rể, sau một thời gian sống ở nhà vợ, chàng rể mới đưa vợ, con về nhà mình. Cũng giống như người Đan Lai thuộc dân tộc Thổ, người dân tộc Ơ Đu có tục đẻ ngồi tại góc nhà.

Dãy nhà của người Ơ Đu ở trên cao (Ảnh: Báo Tuổ trẻ o­nline)

Xưa kia người dân tộc Ơ Đu không có tên họ, ngày nay họ lấy tên họ giống của người Lào hoặc người dân tộc Thái như các họ Lò Khăm, Lò May, Lò Văn.

Nhà cửa của người dân tộc Ơ Đu còn bảo lưu một số nét văn hóa riêng biệt như kiểu nhà đầu quay vào núi hay đồi được gọi là dinh luông tặng và khi dựng cột phải theo một thứ tự nhất định.

Tác giả: TTƯT.BS. Nguyễn Võ Hinh
Chia sẻ:

Tin cùng chuyên mục

Tổ chức HPA đồng hành với cuộc chiến chống sốt rét ở một xã vùng biên

Nằm ở phía Nam của huyện, cách thị trấn Khe Sanh khoảng 40km, có đường biên giới tiếp giáp với nước bạn Lào với 3 thôn và dân số hơn…

Hội thi truyền thông phòng chống sốt rét cùng với tổ chức HPA Việt Nam

Trong thời gian qua, bên cạnh sự đầu tư nguồn lực to lớn của Đảng và Nhà nước và sự chỉ đạo quyết liệt của ngành y tế phối hợp…

Những khó khăn, thách thức và giải pháp phòng chống sốt rét ở một xã vùng biên giới

Phải mất gần 4 giờ đồng hồ bằng xe máy từ Đông Hà chúng tôi mới đến được xã A Dơi ‐ một xã nằm ở vùng biên giới, phía…

Ghi nhận thành quả phòng chống sốt rét từ một xã vùng sâu

Xy là một xã nằm ở phía Tây của huyện, cách Trung tâm huyện lỵ khoảng 50 km, phần lớn là đồng bào dân tộc thiểu số, có cuộc sống…

Giải pháp hướng tới lộ trình loại trừ sốt rét tại Hướng Hóa

Hướng Hóa vẫn là vùng sốt rét lưu hành từ vừa đến nặng với dân số gần 90.000 người, trong đó gần ½ dân số là đồng bào dân tộc…

Một số điều cần biết về túi y tế của nhóm y tế thôn bản và cơ sở vật chất của một trạm y tế xã

Châu Thành Ph., 31 tuổi, TT Eakar, Đăk Lăk, 0913….: Kính thưa các bác sỹ cho em hỏi trong túi y tế của nhóm y tế thôn bản thường chứa…

Vùng đồng bào dân tộc thiểu số gắn liền với đói nghèo và dịch bệnh

Nước ta có 54 dân tộc anh em cùng chung sống, ngoại trừ Kinh là dân tộc đa số chiếm 85% dân số cả nước, còn lại là dân tộc…

Hơn 54.000 tỷ đồng phát triển vùng dân tộc, miền núi

Mặc dù trong điều kiện ngân sách nhà nước khó khăn, song trong giai đoạn 2006 ‐ 2012, chính phủ đã bố trí nguồn cho các chương trình, chính sách…

Ðừng đánh mất “hồn’’ của nhà Rông

Tây Nguyên là mảnh đất tươi đẹp, nơi sinh sống của các dân tộc Ê đê, Zarai; Bahnar, Xê Ðăng, Giẻ Triêng, Brâu,… Ðây là một vùng đất mang đậm…

Tây Nguyên đua nhau bỏ học, “bắt chồng”

Hiện nay, một số địa phương ở Tây Nguyên nói chung, tỉnh Gia Lai, Kon Tum nói riêng, tình trạng một số học sinh dân tộc thiểu số bỏ học,…