Ngày 23/4/2015. GENEVA ‐Ngày Thế giới phòng chống sốt rét, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) kêu gọi thu hẹp các lổ hổng trong phòng ngừa và điều trị nhằm đánh bại sốt rét (World Malaria Day: call to close gaps in prevention and treatment to defeat malaria). Theo đó cộng đồng y tế toàn cầu khẩn trương giải quyết những lổ hổng đáng kể trong việc phòng ngừa, chẩn đoán và điều trị sốt rét.
 |
| News release |
WHO cho biết mặc dù số ca sốt rét và tử vong đã giảm đáng kể kể từ năm 2000 thì vẫn còn hơn nửa triệu mạng sống bị tổn thất do căn bệnh có thể ngăn ngừa bệnh này mỗi năm, ít nhất ba phần tư số ca tử vong do sốt rét xảy ra ở trẻ em dưới 5 tuổi. Tuy nhiên vào năm 2013, chỉ có khoảng 1 trong 5 trẻ em châu Phi bị sốt rét được thuốc điều trị hiệu quả cho căn bệnh này, 15 triệu phụ nữ mang thai đã không nhận được một liều duy nhất của các loại thuốc phòng ngừa được khuyến cáo và ước tính có khoảng 278 triệu người ở châu Phi vẫn sống trong các hộ gia đình mà không có một màn tẩm hóa chất diệt. “Khi kỷ niệm Ngày thế giới phòng chống sốt rét vào ngày 25 tháng 4, chúng ta phải nhận ra nhu cầu cấp thiết trong việc mở rộng các biện pháp phòng ngừa và các test chẩn đoán nhanh đảm bảo chất lượng và điều trị để làm giảm sự đau khổ cho con người do sốt rét gây ra”, Tiến sĩ Hiroki Nakatani, Trợ lý Tổng giám đốc của Who về HIV/AIDS, bệnh lao, sốt rét và các bệnh nhiệt đới bị lãng quên cho biết.
Cập nhật các hướng dẫn về điều trị (Updated treatment guidelines)
Cập nhật “Hướng dẫn cho việc điều trị bệnh sốt rét” (Guidelines for the Treatment of Malaria) được phát hành bởi WHO trong tuần này bao gồm các khuyến nghị mới nhất về điều trị dự phòng cho trẻ sơ sinh, trẻ em dưới 5 tuổi và phụ nữ mang thai. Các hướng dẫn cập nhật này giúp mở rộng tiếp cận với phương pháp điều trị được khuyến nghị. Đối với các trường hợp sốt rét không biến chứng, WHO khuyến cáo sử dụng liệu pháp kết hợp artemisinin (ACTs). Trên toàn cầu, 392 triệu liều ACT đã được mua sắm bởi các quốc gia lưu hành sốt rét trong năm 2013, tăng từ 11 triệu vào năm 2005. Tuy nhiên, hàng triệu người vẫn không được điều trị bệnh sốt rét, chủ yếu vì các cộng đồng bị ảnh hưởng nhất bởi căn bệnh này tiếp cận hạn chế tới chăm sóc sức khỏe. WHO khuyến cáo xét nghiệm chẩn đoán cho tất cả các trường hợp nghi ngờ sốt rét để đảm bảo rằng các loạithuốc sốt rét được sử dụng chỉ cho những người mắc căn bệnh này và rằng, khi một xét nghiệm là âm tính thì các nguyên nhânkhác gây sốt phải được điều tra. Test chẩn đoán nhanh (RDTs) hiện nay là phổ biến rộng rãi và hơn 319 triệu test đã được mua vào năm 2013 so với 46 triệu test trong năm 2008. Mặc dù sự tiến bộ này thì vẫn có gần 40% số người bị nghi ngờ mắc sốt rét tại các cơ sở y tế công cộng ở châu Phi không được xét nghiệm.
WHO cũng khuyến cáo rằng các nhóm dễ bị tổn thương nhất trong các vùng sốt rét lưu hành ở vùng cận Saharan châu Phi như phụ nữ mang thai, trẻ em dưới 5 tuổi, và trẻ sơ sinh được điều trị phòng ngừa để làm giảm nguy cơ nhiễm bệnh sốt rét. Điều trị dự phòng là rất hiệu quả, có khả năng cứu mạng sống cho hàng chục nghìn người mỗi năm.Tuy nhiên, độ bao phủ với các phương pháp điều trị như vậy vẫn còn thấp và cần phải được mở rộng đáng kể. Sự cần thiết phải khẩn trương giải quyết những lổ hổng trong điều trị dự phòng bệnh sốt rét cũng đang được nhấn mạnh bởi Đối tác đẩy lùi sốt rét (RBM). Quan hệ đối tác, RBM đã công bố một lời kêu gọi toàn cầu hành động nhằm gia tăng độ bao phủ tầm quốc gia với điều trị dự phòng trong thai kỳ.
 |
Đẩy nhanh hướng tới việc loại trừ ‐một chiến lược mới của WHO (Accelerating towards elimination‐a new WHO strategy)
WHO đã phát triển một chiến lược sốt rét toàn cầu mới cho giai đoạn 2016‐2030, và chiến lược này sẽ được xem xét bởi Đại Hội đồng Y tế thế giới vào tháng 5/2015. Được phát triển với sự tham vấn chặt chẽ của các nước lưu hành sốt rét và các đối tác, chiến lược mới đặt mục tiêu giảm gánh nặng bệnh tậtkhoảng 40% vào năm 2020 và ít nhất 90% vào năm 2030. Nó cũng nhằm mục đích loại trừ căn bệnh này ít nhất tại 35 quốc gia mới vào năm 2030. Chiến lược này cung cấp một khuôn khổ toàn diện cho các nước phát triển các chương trình phù hợp giúp duy trì và đẩy nhanh tiến bộ hướng tới việc loại trừ sốt rét.
“Chúng ta phải thực hiện cuộc chiến chống lại sốt rét đến mức độ tiếp theo. Hướng tới loại trừ sẽ yêu cầu cam kết chính trị ở cấp cao và nguồn tài chính mạnh mẽ bao gồm các khoản đầu tư mới đáng kể trong giám sát dịch bệnh, tăng cường hệ thống y tế và nghiên cứu”, Tiến sĩ Pedro Alonso, Giám đốc Chương trình sốt rét toàn cầu của WHO cho biết: “Ngoài ra, chúng ta rất cần các công cụ mới để giải quyết kháng thuốc và kháng hóa chất diệt mới nổi cũng như cách tiếp cận sáng tạo nhằm thúc đẩy sự tiến bộ”. Gia tăng cam kết chính trị và nguồn kinh phí lớn hơn đã ngăn chặn hơn 4 triệu ca tử vong do sốt rét kể từ năm 2001 và 55 trong số 97 quốc gia và vùng lãnh thổ có sự lan truyền bệnh sốt rét đang diễn ra đang trên đà đạt được mục tiêu của Đại hội Y tế thế giới hiện nay trong việc làm giảm tỷ lệ mắc bệnh sốt rét bằng 75% vào năm 2015 so với năm 2000.
Ghi chú của Ban biên tập (Note to editors)
Ngày thế giới phòng chống sốt rét được thiết lập bởi các nước thành viên của WHO trong kỳ họp của Đại Hội đồng Y tế Thế giới vào năm 2007 và được tổ chức vào ngày 25 tháng 4 hàng năm. Đây là một dịp để nhấn mạnh sự cần thiết phải tiếp tục đầu tư và cam kết chính trị được duy trì trong phòng chống và loại trừ bệnh sốt rét. Chủ đề của chiến dịch 2013‐2015 là “Đầu tư cho tương lai. Đánh bại sốt rét”.RBM là một quan hệ đối tác toàn cầu của các chính phủ, xã hội dân sự, các tổ chức phi chính phủ, các viện nghiên cứu, các hội nghề nghiệp, các cơ quan phát triển và Liên hợp quốc (UN), các ngân hàng phát triển, khu vực tư nhân và các phương tiện truyền thông.
