Nhìn dịch bệnh MERS‐CoV hiện nay, nhớ về bệnh SARS đã qua được phát hiện lần đầu tiên bởi Bác sĩ Carlo Urbani, ông đã hy sinh và mất đi do chính căn bệnh quái ác mà mình đã tìm ra.
Hiện nay Hội chứng viêm đường hô hấp vùng Trung Đông do vi‐rút corona (MERS‐CoV) gây ra đã bùng phát mạnh thành dịch ở 9 nước tại chỗ vùng Trung Đông và xâm nhập 17 nước khác qua quá trình giao lưu, hội nhập quốc tế. Một dịch bệnh khác cũng do vi‐rút corona gây nên xuất hiện trước đây vào năm 2003 với tên gọi là Hội chứng viêm đường hô hấp cấp tính nặng (SARS) được phát hiện và khống chế tốt ở vùng Viễn Đông.
Bác sĩ Carlo Urbani, chuyên gia WHO, người đầu tiên phát hiện SARS (ảnh minh họa)
Hội chứng viêm đường hô hấp cấp tính nặng (SARS: Severe acute respiratory syndrome) cũng tương tự như Hội chứng viêm đường hô hấp vùng Trung Đông (MERS:
Người đầu tiên xác định Hội chứng viêm đường hô hấp cấp tính nặng (SARS) tại Bệnh viện Việt‐Pháp Hà Nội là Bác sĩ Carlo Urbani sau khi trực tiếp khám bệnh và chăm sóc cho bệnh nhân Jhonny Tran. Bác sĩ Carlo Urbani sinh ngày 19 tháng 10 năm 1956 tại Italia là một bác sĩ chuyên khoa truyền nhiễm, chuyên gia của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tại Việt Nam. Sau khi bị lây nhiễm SARS từ bệnh nhân Jhonny Tran trong quá trình khám bệnh, hội chẩn, chăm sóc người bệnh tại Bệnh viện Việt‐Pháp Hà Nội; ông đã qua đời ở Bangkok, Thái Lan vào ngày 29 tháng 3 năm 2003 cho chính bệnh SARS mà ông phát hiện, xác định đầu tiên tại Việt Nam. Bác sĩ Carlo Urbani mất đi để lại vợ là Guiliana cùng hai con trai Tomaso, Luca và con gái Maddalena khi sự nghiệp của ông đang còn dang dỡ. Ở vị trí là chuyên gia của Tổ chức Y tế Thế giới tại Việt Nam từ năm 2000, Bác sĩ Carlo Urbani đã giúp xây dựng, thực hiện nhiều dự án và đề tài nghiên cứu khoa học về phòng chống bệnh sốt rét, phòng chống các bệnh giun sán ở Việt Nam. Đối với SARS, tên tuổi của ông được ghi nhận và gắn liền với hội chứng này vì ông là nhà khoa học đầu tiên phát hiện ra bệnh lý, đồng thời cũng đã hy sinh từ căn bệnh chính mình phát hiện do lây nhiễm từ bệnh nhân. Tôi đã có đôi lần gặp gỡ, làm việc, trao đổi chuyên môn trong hội nghi khoa học chuyên ngành nên xem Bác sĩ Carlo Urbani là một người bạn đồng nghiệp quý mến.
Bác sĩ Carlo Urbani phát hiện bệnh SARS đã hy sinh vì nhân loại (ảnh minh họa)
Nhìn MERS‐CoV xuất hiện và gây nên dịch bệnh hiện nay, những người công tác trong ngành y tế bỗng nhớ đến một đồng nghiệp là Bác sĩ Carlo Urbani là người đầu tiên phát hiện, bị lây nhiễm bệnh và hy sinh vì SARS cách đây đã 12 năm. Cả hai hội chứng bệnh này đều do nhiễm loại vi‐rút corona, có khả năng lây lan nhanh qua đường hô hấp và chiếm tỷ lệ tử vong cao. Hiện tại cả hai loại bệnh chưa có vắc‐xin phòng bệnh và thuốc điều trị đặc hiệu nên Tổ chức Y tế Thế giới khuyến cáo việc phòng ngừa, kiểm soát các bệnh đường hô hấp cấp tính với xu hướng bùng phát thành dịch và đại dịch cần được thực hiện theo những biện pháp cơ bản của các bệnh viêm đường hô hấp cấp tính (ARD: Acute respiratory diseases) bao gồm: báo cáo ngay trường hợp mắc bệnh, cách ly ngay người bệnh; áp dụng các biện pháp phòng ngừa chuẩn, phòng ngừa lây truyền qua giọt bắn, phòng ngừa lây nhiễm qua tiếp xúc; các biện pháp phòng ngừa qua đường không khí… Các biện pháp này cần được thực hiện một cách nghiêm túc từ bác sĩ điều trị, nhân viên y tế cho đến người bệnh, người nhà bệnh nhân cũng như người thân quen đến thăm viếng, người có tiếp xúc ở chung quanh… nhằm mục đích giảm thiểu những nguy cơ lây lan, phát tán mầm bệnh làm bùng phát thành dịch với nhiều người mắc và tử vong.
Nước ta đã có nhiều kinh nghiệm trong việc phòng chống bệnh SARS trước đây nên sẽ có đủ khả năng giám sát, phát hiện, phòng ngừa, khống chế và xử trí bệnh MERS‐CoV hiện nay một cách có hiệu quả nếu chúng xâm nhập vào nội địa.
