Ngày sức khoẻ thế giới là một sự kiện được Tổ chức Y tế thế giới (WHO) tổ chức hàng năm vào ngày 7/4 nhằm tuyên truyền và liên kết cộng đồng với các thông điệp về sức khỏe. Mỗi năm ngày Sức khoẻ thế giới có một chủ đề, theo đó chủ đề được chọn cho năm 2014 là “Các bệnh do véc tơ truyền” (vector‐borne diseases).
Chủ đề cho năm 2014 là các bệnh do vector truyền
Ngày Sức khỏe thế giới được tổ chức vào ngày 7 tháng 4 hàng năm để kỷ niệm ngày thành lập của WHO vào năm 1948, mỗi năm có một chủ đề được chọn làm nổi bật một lĩnh vực ưu tiên của y tế công cộng (a priority area of public health). Ngày sức khoẻ thế giới cung cấp một cơ hội cho các cá nhân trong mỗi cộng đồng tham gia vào các hoạt động có thể dẫn đến sức khỏe tốt hơn, theo đó chủ đề cho năm 2014 là các bệnh do vector truyền (vector‐borne diseases).
Thế nào là vector và các bệnh do vector truyền ?
Vectơ là các sinh vật truyền mầm bệnh (pathogens) và ký sinh trùng (parasites) từ một người bị nhiễm bệnh (hoặc động vật) tới người hoặc động vật khá. Bệnh do vector truyền là những bệnh gây ra bởi những tác nhân gây bệnh và ký sinh trùng trong quần thể người thường phổ biến ở vùng nhiệt đới và những nơi mà việc tiếp cận với nước sạch và hệ thống vệ sinh có vấn đề.
Bệnh truyền qua vector gây chết người nhiều nhất là sốt rét với một ước tính khoảng 660.000 trường hợp tử vong trong năm 2010, hầu hết trong số này là trẻ em châu Phi. Tuy nhiên, bệnh do vector truyền phát triển nhanh nhất trên thế giới là sốt xuất huyết với mức gia tăng tỷ lệ mắc bệnh gấp 30 lần trong vòng 50 năm qua. Toàn cầu hóa thương mại, du lịch và các thách thức về về môi trường như biến đổi khí hậu và đô thị hóa có tác động đáng kể về sự lan truyền của các bệnh do vector và gây ra sự xuất hiện của chúng trong các quốc gia mà chúng chưa từng được biết đến.
Trong những năm gần đây, các cam kết đổi mới từ các Bộ Y tế, các sáng kiến y tế khu vực và toàn cầu với sự hỗ trợ của các ngân quỹ tài trợ, các tổ chức phi chính phủ, khu vực tư nhân và cộng đồng khoa học đã giúp giảm tỷ lệ mắc và tử vong do các bệnh lây truyền bởi vector. Ngày Sức khỏe thế giới năm 2014 sẽ chú ý tới một số các vector được biết đến là phổ biến nhất như muỗi, ruồi cát, rệp, ve và ốc sên là các vector chịu trách nhiệm cho sự lan truyền một loạt các ký sinh trùng và các mầm bệnh tấn công người hay động vật. Ví dụ muỗi không chỉ truyền bệnh sốt rét và sốt xuất huyết mà còn lan truyền các bệnh giun chỉ bạch huyết, chikungunya, viêm não Nhật Bản và sốt vàng
 |
Mục tiêu : bảo vệ tốt hơn nhằm tránh các bệnh do vector truyền
Chiến dịch nhằm mục đích nâng cao nhận thức về mối đe dọa của các vector và các bệnh do vector truyền và khuyến khích các gia đình và cộng đồng thực hiện các hành động để bảo vệ mình. Yếu tố cốt lõi của chiến dịch là thông tin sẽ được cung cấp cho cộng đồng bởi vì các bệnh do vector truyền đầu lan rộng ra ngoài ranh giới truyền thống của chúng, vì vậy hành động cần phải được mở rộng vượt ra ngoài các nước, nơi mà các bệnh này hiện đang phát triển mạnh; rộng hơn thông qua chiến dịch này WHO đang hướng tới những điều sau đây: các gia đình sống trong khu vực có dịch bệnh bị lan truyền bởi vector biết làm thế nào để tự bảo vệ mình; các du khách biết làm thế nào để bảo vệ mình tránh khỏi các vectơ và các bệnh do vector truyền khi đi du lịch đến các quốc gia nơi mà các bệnh này đe doạ đến sức khỏe; ở các quốc gia nơi mà các bệnh do vector truyền là một vấn đề y tế công cộng thì các Bộ Y tế đưa ra các biện pháp để cải thiện việc bảo vệ người dân của mình; ở các quốc gia nơi mà bệnh do vector truyền là một mối đe dọa đang nổi lên thì cơ quan y tế làm việc với các cơ quan môi trường và có liên quan tại địa phương đó và các quốc gia láng giềng để cải thiện việc giám sát lồng ghép các vectơ và có biện pháp để ngăn chặn sự phát triển của chúng.
